Cerkiew w Złockiem

Cerkiew w ZłockiemPrzyjeżdżając do Muszyny i w jej okolice warto poświęcić trochę czasu na poznanie niezwykle ciekawej przeszłości tych terenów. Wiąże się ona z nieprzerwaną, trwającą od XV wieku obecnością ludności Rusińskiej, nazywanej od XIX wieku Łemkami. Ich zamieszkiwanie w Beskidzie Niskim i wschodniej części Beskidu Sądeckiego przerwała Akcja Wisła w 1947 roku. Łemkowie zostali wysiedleni na Pomorze i Dolny Śląsk a na ich miejsce pojawili się osadnicy polscy.

Odwiedzając liczne wsie w tym rejonie można natknąć się na pamiątki po dawnych mieszkańcach – stare domy, przydrożne krzyże, opuszczone cmentarze wiejskie czy w końcu najbardziej widoczne w beskidzkim krajobrazie – cerkwie. Choć użytkowane w tej chwili przez kościół katolicki zachowały nie tylko oryginalny wygląd ale także wyposażenie.

Jedną z dawnych łemkowskich wiosek w okolicach Muszyny było Złockie. Miejscowość ciągnie się w wąskiej dolinie Złockiego Potoku wciśniętej między Nowińską Górę a jeden z południowych grzbietów Jaworzyny Krynickiej. Na wzniesieniu oddzielającym Złockie od sąsiedniego Szczawnika, przy zielonym szlaku na Jaworzynę stoi . To jedna z najbardziej nietypowych budowli na całej dawnej Łemkowszczyźnie. Zbudowana w końcu XIX wieku zatraciła cechy stylowe właściwe dla tych terenów. Nawa i prezbiterium wpisują się w krzyż grecki, do którego dostawiono wieżę o lekko pochyłych ścianach. W całej budowli dominującym elementem jest blaszana ośmioboczna kopuła nad nawą. Wybite w tamburze okna wpuszczają do wnętrza światło przez co wydaje się ono znacznie obszerniejsze.

Wewnątrz królują naturalne kolory drewna, natomiast prezbiterium pokryte jest malowidłami wykonanymi w okresie budowy cerkwi. Głównym elementem wyposażenia jest XIX wieczny ikonostas wykonany przez pochodzących z najbardziej znanej na Łemkowszczyźnie rodziny malarzy ikon – Michała i Antoniego Bogdańskich z Jaślisk. Natomiast najstarszym zabytkiem znajdującym się w świątyni jest wiszący na ścianie nawy a pochodzący z ikonostasu poprzedniej złockiej cerkwi barokowy krucyfiks.

Choć złocka cerkiew nie należy do najstarszych w regionie to jej nietypowa bryła pięknie wpisuje się w beskidzki krajobraz. Warto wybrać się tu na spacer czy odwiedzić to miejsce podczas wędrówki na Jaworzynę.